Κανείς άρρωστος σήμερα δεν θα εμπιστευότανε την υγεία του σε μια ξοκίστρα γητεύτρα και δεν θα ακολουθούσε για την θεραπεία του συνταγολόγιο ενός εμπειρικού γιατρού των αρχώντου περασμένου αιώνα.
Τα ξόρκια τα μαγικά αυτά τα λόγια για το διώξιμο του κακού, γνωστά από την Ομηρική εποχή (εποδές) πέρασαν στους Βυζαντινούς από τους Αιγύπτιους και τους Ρωμαίους.
Κατά τον Όμηρο το αίμα που έτρεχε από τη πληγή του <Οδυσσέα> <επαοιδή έσχεθον> και ο Σοφοκλής βάζει στο στόμα του Αίαντα την φράση < ου προς ιατρού σοφού εποδάς θρηνείν προς τομώντι πήματι>.
Στην Ελλάδα χρησιμοποιήθηκαν σε μεγάλη έκταση και ειδικά στην ύπαιθρο που η ιατρική περίθαλψη ήταν άγνωστη.
Ιδιαίτερα χαρακτηριστικά για τα μαγικά αυτά λόγια αποτελούσε η μυστικότητα αυτών που τα γνώριζαν και τα χρησιμοποιούσαν ψιθυριστά και μυστικά αποφεύγοντας να τα μεταδώσουν σε άλλους γιατί έχαναν την μαγική τους δύναμη.
Ελάχιστα από τα ξόρκια αυτά σώθηκαν και είναι γνωστά σήμερα και αυτό γιατί δεν σκέφτηκε κανείς σπουδαγμένος έστω και στην εποχή του 1950 που βρισκόντουσαν ακόμα σε χρήση στην αγροτική περιοχή να < φακελλώσει> τα μαγικά αυτά λόγια.
Ένα πολύτιμο αρβανίτικο αρχείο γεμάτο γνώση και σοφία μια πλούσια αρβανίτικη λαογραφία έγινε μια χούφτα άψυχο χώμα.
Μια από τις πολλές θεραπείες που χρησιμοποιούσαν για το διώξιμο του κακού με
< μαγικά > λόγια
Ήταν και το δάγκωμα της λουτρέσιας ένα είδος αράχνης – που προκαλούσε στο θύμα δυσάρεστο ερεθισμό, πρήξιμο, διαταραχές στο κυκλοφοριακό και σπασμούς.
Την θεραπεία που ακολουθούσε ο ασθενής για να γιατρευτεί από το δάγκωμα της λουτρέσιας η σήμερινή επιστήμη θα την χαρακτήριζε εγκληματική.
Οι ασθενείς που ακολούθησαν την θεραπεία αυτή των εμπειρικών γιατρών όχι μόνο δεν έχασαν την ζωή τους αλλά και θεραπεύτηκαν.
Η θεραπεία ήτανε ανώδυνη και ανέξοδη, <γιατροί> και οι <γιάτρισες> θεωρούσαν το <επάγγελμα> λειτούργημα και δεν αμειβόντουσαν για τις υπηρεσίες που προσέφεραν.
Αξίζει το κόπο να παρακολουθήσουμε την τελετής αυτής της θεραπείας.
Οι αγροτικοί πληθυσμοί πριν η ζωή στην ύπαιθρο γίνει μηχανοκίνητη διατηρούσαν σε μια άκρη της
αυλής χωνεμένη αλογίσια κοπριά (πλέχου) απαλαγμένη από «ξένες ύλες» καρφιά,σύρματα και άλλα μεταλλικά αντικείμενα δυσεύρετα τη εποχή εκείνη.
΄Εσκαβαν στην κοπριά ένα λάκκο σε σχήμα μνήμα-τος,ξεγύμνοναν τον άρρωστο τον τύλιγαν με ένα άσπρο σεντόνι και τον έθαβαν στο λάκκο μέχρι το λαιμό.
Στην συνέχεια τοποθετούσαν γύρο από το κεφάλι του < θαμμένου> τρίς γυναίκες με το όνομα Μαρία οι οποίες ψυθιριστά έλεγαν σε αρβανίτικη διάλεκτο τα εξής <μαγικά> λόγια.
Νje Μαρίε ντί Μαρίε τρι Μαρίε νε νje βeρe
Τε ζου τeμός τeζeρ.
(Μια Μαρία δυό Μαρίες τρείς Μαρίες σε μια τρύπα
ότι σε δάγκώσε να μην σε ξαναδαγκώσει).
Η τελετή αυτή κρατούσε περίπου μία ώρα με θετικά και χωρίς περιπλοκές αποτελέσματα.
Η ελάχιστη υγρασία και η σταθερή της καπριάς θερμοκρασία (κοπρόλουτρο) ανακούφιζε τον άρρωστο. Ο ρόλος που έπαιζαν οι τρείς Μαρίες στην αποκατάσταση της υγείας ήταν και αυτός συμαντικός, δεν ένοιωθε μοναξιά ο <θαμένος> άρρωστος στην κοπριά
που βρισκόταν σε παράμερο μέρος της αυλής.
Ο ψιθυριστός ψαλμός του εξορκισμού επαναλαμβαννόμενος επι μια ώρα αποσπούσε την σκέψη από το πρόβλημά του και αποκοιμισμένος ηρεμούσε.
Τα λόγια πάντα έπαιζαν και παίζουν ευεργετικό ρόλο στην ζωή του ανθρώπου.
Κυριακή, 28 Ιουνίου 2009
ΤΗΣ ΜΟΙΡΑΣ ΤΑ ΓΡΑΜΜΕΝΑ
Η έννοιά της αυτή σαν συγκεκριμένο μυθικό πρόσωπο είναι πλατειά
διαδομένη στο λαό με διαφορετικές μορφές.
Γριά άσκημη ανόητη να βαδίζει μόνη στους δρόμους και να κάνει άλλους τυχερούς και άλλους δυστυχισμένους.
Κατά άλλους βλέπει, αλλά έχει τα μάτια δεμένα με μαντήλι και κάνη τυχερούς όσους κατά τύχη βρήσκωνται στο δρόμο της.
Πολύ πιστεύουν πως είναι ωραιότατη κοπέλα με μακριά μαύρα ξέπ- λεκα μαλλιά. Έχει σπινθηροβόλα μάτια δεμένα με μαντήλι για να κάνει τυχερό όποιον κατά σύμπτωση συναντηθεί μαζί της.
Σε μια από τις άσκοπες περιπλανήσεις της συναντάται με οδοιπόρο
καθισμένο στην άκρη του δρόμου να ξεκουράζεται.
Έπιασε μαζί του ψιλοκουβέντα για διάφορα θέματα με κατάληξη της μοίρας τα γραμμένα.
Ακούγοντας με προσοχή τις επικρίσεις του οδοιπόρου πως για όλα ευ-
θύνετε η τύχη υπερασπίστηκε τον εαυτό της λέγοντας πως για όλες της κακοτυχίες υπεύθυνη είναι η μοίρα.
Μονάχα η μοίρα επισκέπτεται την τρίτη ημέρα το νεογέννητο μωρό και καθορίζει το πεπρωμένο του.
Μπαίνει στο σπίτι με το φως της ημέρας και μοιρένει το μωρό και
Ανάλογα με την ψυχική της διάθεση το νεογέννητο είναι καλό- μοιρο η άμοιρο.
Εγώ λέει η τύχη, δίνω απλόχερα στους ανθρώπους, όμως η μοίρα στέκεται εμπόδιο.
Ο οδοιπόρος πήρε το ραβδί του έτοιμος να τραβήξει το δρόμο του.
Η τύχη σήκωσε το ταγάρι της το κρέμασε στον ώμο της και ετοιμάστηκε να ακολουθήσει το δικό της δρόμο.
Πριν χωρίσουν είδανε από το μονοπάτι της απέναντης πλαγιάς να κα- τηφορίζει ένα στρατοκόπος.
Η τύχη ρώτησε τον οδοιπόρο.
Βλέπεις αυτόν τον άνθρωπο που κατεβαίνει το μονοπάτι της πλαγιάς; Είναι κακόμοιρος και άμοιρος.
Θέλω πολύ να τον βοηθήσω όμως η μοίρα του δεν θα τον αφήσει να
δέσει την ζωή του μαζί μου.
Άνοιξε το ταγάρι της που μόλις στον ώμο της είχε κρεμάση, έβγαλε από μέσα μια πάνινη σακούλα και δίνoντάs την στον συνομιλητή της του είπε.
-Αυτή η σακούλα έχει μέσα διακόσια χρυσά φλουριά και να τα αφήσεις στη μέση του δρόμου στη από εδω μερια της γέφυραs και ξαναγύρισε για να δούμε τι θα γίνει.
Ο στρατοκόπος πέρασε την γέφυρα, σκόνταψε στην σακούλα με τα φλουριά, μάτωσε το μέτωπό του πέφτοντας και βλαστημόντας την τύχη του συνέχiσε το δρόμο του.
Περίεργο σκέφθηκε ο οδοιπόρος γιατί δεν πείρε την πολύτιμη σα-
κούλα.
Η τύχη κατάλαβε την σκέψη του πλησίασε τον οδοιπόρο και τον ρώτησε.
-Τι συνέβη άνθρωπέ μου γιατί είσαι ματωμένος;
-Κυρά μου μια ζωή ταλαίπωρος και δυστυχισμένος και σήμερα πολύ απελπισμένος, βλέποντας αυτήν την γέφυρα μπροστά μου σκέφτηκα πως αν την περάσω με κλειστά τα μάτια και δεν πέσω στο ποτάμι να πνιγώ θα είμαι τυχερός.
Για κακή μου όμως τύχη βρέθηκε μια πέτρα καταμεσής του δρόμου σκόνταψα και πέφτοντας έσπασα το κεφάλι μου.
Ο οδοιπόρος προσπάθησε να φανερώσει την αλήθεια στον δύστυχο και ταλαίπωρο αυτόν άνθρωπο.
Η τύχη τον τράβηξε βιαστικά μακριά λέγοντάς του.
-Άνθρωπέ μου τι πας να κάνεις θέλεις στην δύστυχο να προσθέσης και την απόγνωση;
Αυτή είναι η μοίρα του ανθρώπου.
διαδομένη στο λαό με διαφορετικές μορφές.
Γριά άσκημη ανόητη να βαδίζει μόνη στους δρόμους και να κάνει άλλους τυχερούς και άλλους δυστυχισμένους.
Κατά άλλους βλέπει, αλλά έχει τα μάτια δεμένα με μαντήλι και κάνη τυχερούς όσους κατά τύχη βρήσκωνται στο δρόμο της.
Πολύ πιστεύουν πως είναι ωραιότατη κοπέλα με μακριά μαύρα ξέπ- λεκα μαλλιά. Έχει σπινθηροβόλα μάτια δεμένα με μαντήλι για να κάνει τυχερό όποιον κατά σύμπτωση συναντηθεί μαζί της.
Σε μια από τις άσκοπες περιπλανήσεις της συναντάται με οδοιπόρο
καθισμένο στην άκρη του δρόμου να ξεκουράζεται.
Έπιασε μαζί του ψιλοκουβέντα για διάφορα θέματα με κατάληξη της μοίρας τα γραμμένα.
Ακούγοντας με προσοχή τις επικρίσεις του οδοιπόρου πως για όλα ευ-
θύνετε η τύχη υπερασπίστηκε τον εαυτό της λέγοντας πως για όλες της κακοτυχίες υπεύθυνη είναι η μοίρα.
Μονάχα η μοίρα επισκέπτεται την τρίτη ημέρα το νεογέννητο μωρό και καθορίζει το πεπρωμένο του.
Μπαίνει στο σπίτι με το φως της ημέρας και μοιρένει το μωρό και
Ανάλογα με την ψυχική της διάθεση το νεογέννητο είναι καλό- μοιρο η άμοιρο.
Εγώ λέει η τύχη, δίνω απλόχερα στους ανθρώπους, όμως η μοίρα στέκεται εμπόδιο.
Ο οδοιπόρος πήρε το ραβδί του έτοιμος να τραβήξει το δρόμο του.
Η τύχη σήκωσε το ταγάρι της το κρέμασε στον ώμο της και ετοιμάστηκε να ακολουθήσει το δικό της δρόμο.
Πριν χωρίσουν είδανε από το μονοπάτι της απέναντης πλαγιάς να κα- τηφορίζει ένα στρατοκόπος.
Η τύχη ρώτησε τον οδοιπόρο.
Βλέπεις αυτόν τον άνθρωπο που κατεβαίνει το μονοπάτι της πλαγιάς; Είναι κακόμοιρος και άμοιρος.
Θέλω πολύ να τον βοηθήσω όμως η μοίρα του δεν θα τον αφήσει να
δέσει την ζωή του μαζί μου.
Άνοιξε το ταγάρι της που μόλις στον ώμο της είχε κρεμάση, έβγαλε από μέσα μια πάνινη σακούλα και δίνoντάs την στον συνομιλητή της του είπε.
-Αυτή η σακούλα έχει μέσα διακόσια χρυσά φλουριά και να τα αφήσεις στη μέση του δρόμου στη από εδω μερια της γέφυραs και ξαναγύρισε για να δούμε τι θα γίνει.
Ο στρατοκόπος πέρασε την γέφυρα, σκόνταψε στην σακούλα με τα φλουριά, μάτωσε το μέτωπό του πέφτοντας και βλαστημόντας την τύχη του συνέχiσε το δρόμο του.
Περίεργο σκέφθηκε ο οδοιπόρος γιατί δεν πείρε την πολύτιμη σα-
κούλα.
Η τύχη κατάλαβε την σκέψη του πλησίασε τον οδοιπόρο και τον ρώτησε.
-Τι συνέβη άνθρωπέ μου γιατί είσαι ματωμένος;
-Κυρά μου μια ζωή ταλαίπωρος και δυστυχισμένος και σήμερα πολύ απελπισμένος, βλέποντας αυτήν την γέφυρα μπροστά μου σκέφτηκα πως αν την περάσω με κλειστά τα μάτια και δεν πέσω στο ποτάμι να πνιγώ θα είμαι τυχερός.
Για κακή μου όμως τύχη βρέθηκε μια πέτρα καταμεσής του δρόμου σκόνταψα και πέφτοντας έσπασα το κεφάλι μου.
Ο οδοιπόρος προσπάθησε να φανερώσει την αλήθεια στον δύστυχο και ταλαίπωρο αυτόν άνθρωπο.
Η τύχη τον τράβηξε βιαστικά μακριά λέγοντάς του.
-Άνθρωπέ μου τι πας να κάνεις θέλεις στην δύστυχο να προσθέσης και την απόγνωση;
Αυτή είναι η μοίρα του ανθρώπου.
Τετάρτη, 20 Μαΐου 2009
Κ Λ Ε Ι Δ Ι
Πανοραμική θέα του χωριού
Το Κλειδί είναι ημιορεινό χωριό της Βοιωτίας, βρίσκεται σε υψόμετρο 248μ.και ο πληθυσμό του ανέρχεται σε 406 κατοίκους. Βρίσκεται στο ανατολικό άκρο της Βοιωτίας και συνορεύει ανατολικά με Άγιο Θωμά, δυτικά με Ασωπία, βόρεια με Τανάγρα και νότια με τα Δερβενοχωρίτικα χωριά Σκούρτα και Πύλη. Το χωριό με το όνομα Κλιντέτι και πληθυσμό 129 κατοίκους, αποτελούσε το Δήμο Τανάγρας που είχε σχηματιστεί με το Β.Δ. της 8ης (20) Απριλίου 1835. Το Κλειδί, ο Άγιος Θωμάς, τα Οινόφυτα και ένα τμήμα του οικισμού Δήλεσι αποτελούν σήμερα τον Καποδιστριακό Δήμο Οινοφύτων (Νόμος 2539/1997).
Πολιούχος του χωριού είναι ο Ιωάννης ο Ευαγγελιστής ή Θεολόγος. Ο πιο αγαπημένος του Ιησού, κοντά του έως τις τελευταίες στιγμές του Μαρτυρίου. «Ιδών ούν Ιησούς την Μητέρα αυτού και τον μαθητήν παρεστώτα ον ηγάπα, λέγει τη Μητρί, Γύναι, ίδε o Υιός σου».
Γιορτάζει στις 26 Σεπτεμβρίου και στις 8 Μαΐου.
Ιωάννης Ευαγγελιστής ή Θεολόγος
ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΠΛΗΘΥΣΜΙΑΚΗ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ ΚΛΕΙΔΙΟΥ-ΣΚΟΥΡΤΩΝ 1844-1920
ΕΔΡΑ ΤΟ ΧΩΡΙΟ ΚΛΕΙΔΙ
1844 Κάτοικοι 134
1851 « 248 Οικογένειες 45
1861 « 265
1879 « 351 Α 174 Θ 177
1889 « 229 Α 107 Θ 121
1896 « 259
1907 « 341
1920 « 336
Στατιστιkh πληθυσμιακh εξeλιξη της Κοινoτητας Κλειδιοy 1928 -2001
1928 Κάτοικοι 377
1940 « 418
1951 « 412
1961 « 382
1971 « 377
1981 « 374
1991 « 408
2001 « 406
Χιλιομετρικές αποστάσεις που χωρίζουν το χωριό
από την έδρα του Δήμου και μεγάλα αστικά κέντρα
Κλειδί-Οινόφυτα (έδρα του Δήμου): 11 χλμ
Κλειδί-Αθήνα: 61 χλμ
Κλειδί-Θήβα: 43 χλμ (μέσω εθνικής οδού),
30 χλμ (μέσω Ασωπίας)
Κλειδί-Χαλκίδα: 29 χλμ
Κλειδί-Δήλεσι: 16 χλμ
Κλειδί-Δερβενοχώρια (κέντρο οροπεδίου): 12 χλμ
Κλειδί-Λειβαδιά: 91 χλμ
Γεωγραφική θέση
Γεωγραφικό μήκος: 23ο 34 ο 24 ο Ανατολικά.
Γεωγραφικό πλάτος: 38 ο 16 ο 17 ο Βόρεια
Η διοικητική περιοχή της Κοινότητας Κλειδιού έχει έκταση 17.560 στρέμματα:
1. Εκτάσεις γεωργικών καλλιεργειών 9.500 στρέμματα.
2. Βοσκότοποι 6.560. στρέμματα.
3. Θαμνώδεις και λοιπές εκτάσεις περίπου 1.500 στρέμματα.
Τρίτη, 17 Μαρτίου 2009
Βιογραφικό Θανάση Κυριάκου
Ο Θανάσης Κυριάκος, γεννήθηκε στο Κλειδί Βοιωτίας το 1931. Από το 1956 μέχρι το 1986, ήταν γραμματέας της Κοινότητας Κλειδίου. Ασχολείται με την λαογραφία και την ιστορία του τόπου του. Υπήρξε εκδότης της εφημερίδας "Ταναγραία" και "Ταναγραία κόρη". Έχει δημοσιεύσει και συνεχίζει να δημοσιεύει πλήθος άρθρων σε περιοδικά και εφημερίδες.
Σκοπός αυτού του ιστολογίου που ανήκει στον Θανάση Κυριάκο, είναι η ανάδειξη της τοπικής ιστορίας και λαογραφίας.
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)
